
فهرست مطالب
هنگاهی که در ماه مارس گذشته در مورد قوانین جدید درمورد صادرات کارهای چاپی مطلب نوشتم هنوز توجه چندانی به این مقوله در صنعت چاپ نمیشد. ولی این روزها هر هفته من یک مطلب یا خبری در مورد پاسپورتهای دیجیتال کالا (Digital product passports) دریافت میکنم.
در این نوشته اطلاعات جدیدی در مورد نحوه و موارد استفاده پاسپورت دیجیتال محصولات ارائه میکنم. شاید شما فکر میکنید دریافت این پاسپورت شامل حال شما نمیشود. اما با خواندن این مطلب شاید تغییر عقیده بدهید.
پاسپورت دیجیتال کالا (Digital Product Passports) چیست؟
براساس اطلاعات منتشر شده در وبسایت آکادمی کربن صفر (Zero Carbon Academy)، پاسپورت دیجیتال محصول، به گونهای طراحی شده که کل چرخه عمر یک محصول یا کالا را شفافسازی کند. از منبع تامین ماده خام گرفته تا گزینه بازیافت پس از پایان عمر کالا. این پاسپورتها در مورد حجم عظیمی از اطلاعاتی که برندها بر اساس قانون جمعآوری میکنند، ارائه میشوند. این پاسپورت هماکنون در اروپا به امری ضروری تبدیل شدها است ولی به احتمال قوی در سراسر جهان مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
اطلاعاتی که پاسپورت دیجیتال ارائه میدهد شامل موارد زیر میشود:
- ترکیب مواد و منشا آن: تعیین اینکه آیا مواد ارگانیک هستند و آیا محتوای بازیافتی آن با استانداردهای زیست محیطی مطابقت دارد یا نه؟
- فرآیندهای تولید و گواهی زیستمحیطی: ردیابی و تایید گواهیهای زیستمحیطی و میزان استفاده از انرژی برای تولید محصول.
- معیارها و اندازهگیری اثرات زیست محیطی: اندازهگیری میزان گاز کربن و آب مورد استفاده این امکان را فراهم میآورد تا بخشهایی که باید بهینه شده و بهبود یابند شناسایی شوند.
- اطلاعات مربوط به زنجیره تامین از حملونقل تا فروشگاهی که کالا یا محصول عرضه میشود.
- گزینههای بازیافت استفاده مجدد یا تعمیر کالا پس از پایان عمر آن: ارائه اطلاعات به مصرفکنندگان با دستورالعملهای روتین و قابل فهم در مورد بازیافت یا بازسازی تولیدات میتواند به طرز چشمگیری طول عمر محصول را افزایش دهد.
پاسپورت دیجیتال کالا در حقیقت، یک دوقلوی دیجیتال از خود محصول است که اطلاعات ضروری در مورد چرخه عمر آن را نشان میدهد.
برای جمعآوری این اطلاعات گسترده، برند باید با تمام کسانی و اجزایی که در کل چرخه عمر محصول از تولید تا پایان عمر آن سهم دارند -از جمله چرخه تامین غیریکپارچه و پاره پاره- همکاری نزدیک کند، کاری که تاکنون مجبور به انجام آن نبودند. علاوه بر آن برای اینکه این اطلاعات مفید باشد، برسر فرصتهای استاندارد باید توافق حاصل شود، کاری که آن هم هرگز انجام نشده است.
فرآیندهایی به کار گرفته شود تا به روز کردن اطلاعات در زمان واقعی تضمین شود.
چندین شرکت برای رسیدن به این اهداف چالش برانگیز پیشرفتهایی کردهاند. مثل همیشه شرکت Patagonia یک سرو گردن از دیگران جلوتر است: براساس مقالهای که آکادمی کربن صفر منتشر کرده، شرکت پاتاگوینا با تامینکنندگان برای ساخت یک سیستم گزارشدهی از داده ها در زمان واقعی همکاری میکند تا از این طریق مطمئن شود دادههای زیستمحیطی در هر مرحله جمعآوری میشود. تردیدی نیست در این زمینه آنها تازه کار هستند. ولی میتوانند الگوی خوبی برای دیگر برندها باشند.
برای خرید و فروش ماشینآلات، تجهیزات و مواد مصرفی کلیک کنید!
قوانین اروپایی
بر اساس قوانین توسعه باید طراحی زیستمحیطی یا ESPR (Ecodesign for Sustainable Products Regulation) اتحادیه اروپا، که بخشی از پیمان سبز (Green Deal) است که در دسامبر ۲۰۱۹ به تصویب اعضای اتحادیه اروپا رسیده است، برندها باید حجم عظیمی از دادهها را جمعآوری، تایید، و متمرکز کنند تا بتوانند رقابتپذیری خود را حفظ کنند. این موارد شامل پاسپورتهای دیجیتال برای هر محصول یا کالا میشود. این قوانین شامل منع امحاء برخی از محصولات از جمله پارچهها و کفشهای فروش رفته میشود. رعایت نکردن این قوانین منجر به پرداخت جریمه و عدم دسترسی به بازارهای هدف میشود و برندها را مجبور میکند که از هماکنون دست به کار شوند.
درحالیکه رعایت این قوانین از جولای ۲۰۲۴ الزامی شده، اجرای آن در چند مرحله پیاده میشود. در سال ۲۰۲۵ اتحادیه اروپا اعلام خواهد کرد چه نوع از محصولات در سالهای آینده اولویت دارند. بهعنوان مثال پاسپورتهای دیجیتال برای تولیدات پارچهای از سال ۲۰۲۷ الزامی خواهد شد.
اگر شما یک برند آمریکایی هستید شاید از خود بپرسید در حال حاضر این موضوع چه ربطی به من دارد- با درک این موضوع که احتمالا در آینده شما باید از قوانین آمریکایی پیروی کنید- ولی آیا به بازار اتحادیه اروپا صادر میکنید؟ یا آیا شما با فروشگاهها و توزیعکنندگانی که در بازار اروپایی فعال هستند همکاری دارید؟ اگر جواب مثبت است پس این قوانین شامل حال شما هم میشوند. به عبارت دیگر، سازندگان، صادرکنندگان و پخشکنندگان محصولاتی که بازار هدف آنها اتحادیه اروپا است باید قوانین ESPR را رعایت کنند، حتی اگر محصولات آنها خارج از اتحادیه اروپا ساخته میشود. برای اطلاعات بیشتر میتوانید به سایت Green-business.ec.europa.ev مراجعه کنید.

وضعیت در آمریکای شمالی
ایالت کالیفرنیا که مثل همیشه در عرصه قوانین زیستمحیطی نوآورانه از دیگران جلوتر است، قوانینی برای تشویق و ترغیب همگان به رو آوردن به طراحی و ساخت دوستدار محیطزیست ارائه کرده است که البته همسطح پاسپورتهای دیجیتال کالا نیست. با این حال کالیفرنیا و دیگر ایالتها استفاده از کیسههای پلاستیکی یکبار مصرف را ممنوع کرده و برای ساخت بستهبندی استفاده از مواد بازیافتی را توصیه میکند.
همانند اروپا، این قوانین شامل تمام تولیداتی که در بازار کالیفرنیا به فروش میرسد، فارغ از اینکه کجا ساخته شدهاند. این قوانین کلیه تولیدات برای فروش، واردات یا توزیعشده در کالیفرنیا را شامل میشود.
کمک در دسترس است
برای برندها بهویژه برندهای کوچکتر رعایت این ضروریات قانونی احتمالا بیش از توان آنهاست. ولی راههای زیادی برای دریافت کمک وجود دارد.
در سال ۲۰۲۴ شرکت Piconext برنامهای برای دریافت پاسپورت دیجیتال همراه با ابزار لازم برای این کار بهطور رایگان ارائه کرده و از آن زمان تاکنون این موارد را توسعه داده و امکانات هوش مصنوعی مولد را به پاسپورت دیجیتال اضافه کرده است.
شرکت Portera که در عرصه گذار دیجیتال و راهحلها بر پایه هوش مصنوعی، پیشگام است، با شرکت دانن (Danone) همکاری کرد تا یک راهحل پاسپورت دیجیتال برای ردیابی و رهگیری زنجیره تامین شیر کودکان ارئه کند. بهخاطر همین ابتکار این شرکت موفق شد در سال ۲۰۲۴ جایزه Gartnet Supply Chain را از آنِ خود کند.
شرکت EON برای هر کالا یک دوقلوی دیجیتال (همان پاسپورت دیجیتال) را همراه با اطلاعات ضروری و اطلاعات مربوط به مواد آن از طریق RFID، NFC و یا کدهای QR ارائه میکند.
شرکت Vauya خدمات پاسپورت دیجیتال کالا از طریق پلتفرم مدیریت تاثیر و مدیریت کربن خود ارائه میکند.
گروه JBSO بیش از ۳۰ سال سابقه دارد و میخواهد به شما کمک کند تا چشمانداز و اهداف استراتژیک خود را تعریف و تدوین کنید و در عین حال به شما در ارائه برنامههای موثر، سادهسازی فرایندها، مزیتهای تجاری و استفاده از دادهها برای کسبوکارتان کمک میکند. این کمکها شامل تولید پاسپورت دیجیتال نیز میشود.
برای شرکتهای کوچکتر یا شرکتهایی که فاقد تخصص فنی هستند، راهحلهای شخص ثالث در قالب “پاسپورت دیجیتال کالا بهعنوان خدمات” یا ” Dppaas” توسط شرکتهای متخصص ارائه میشود که میتوانند مدیریت و جمعآوری دادهها را آسان کنند. این پلتفرمهای مبتنی بر فناوری ابر که تمرکز دادههای چرخه عمر را امکانپذیر و تسهیل کرد، ابزاری ارائه میکند که میتواند اطلاعات کل زنجیره تامین را جمعآوری نماید و در آن ذخیره کند. از جمله این شرکتها میتوان Circular، Kezzler، Arianee و اَوری دنیسون را نام برد. شرکت اَوری دنیسون یک راهحل جامع Dppaas را از طریق پلتفرم atma.io ارائه میدهد. این پلتفرم به برندها کمک میکند تا هویتهای منحصربهفرد دیجیتال برای هر کالا ساخته شود تا در سراسر زنجیره تامین قابل ردیابی باشد و به مصرفکنندگان اطلاعات ارزشمند ارائه کند.
این شرکت تنها قطرهای از اقیانوس ارائهدهندگان خدماتی است که میتوانند به شما کمک کنند تا با این قوانین خود را سازگار کنید. وقت شروع این کار -اگر هنوز شروع نکردهاید- همین الان است. این پروژهها بسیار زمانبر هستند، زمانی که اگر خیلی این دست و آن دست کنید دیگر وجود نخواهد داشت.
نویسنده: کری شربورن(Cary Sherburne)
گروه پژوهش




